— veldnota no. 3 —
Watter dinosourus was die grootste?
Kort antwoord
Vra ’n paleontoloog watter dinosourus die grootste was, en jy kry ’n teenvraag: die langste, die hoogste of die swaarste? In al drie kategorieë wen die sauropodes, die langnek-planteters. Gaan dit oor massa, word Argentinosaurus en Patagotitan die meeste genoem. ’n Kampioen kroon is egter moeilik: van baie reuse het net ’n handvol bene oorgebly, en die skattings word keer op keer herbereken.
Wat beteken “die grootste”?
Lengte, hoogte en massa is drie aparte wedstryde, elk met sy eie wenner. Argentinosaurus is beroemd vir sy gewig: hy word gewoonlik op 65–80 ton geskat, al ken ons hom net uit ’n paar bene. ’n Dinosourus met ’n langer stert kon hom in lengte klop en tog baie ligter wees.
By Diplodocus het die meeste van die lengte na nek en stert gegaan. Brachiosaurus het hoogte gehad: sy voorpote was langer as die agterpote, en sy rug het soos dié van ’n kameelperd na die skouers toe opgeloop. Mamenchisaurus het uitgestaan met ’n nek wat selfs vir ’n sauropode buitengewoon lank was. Sonder nadere omskrywing sê die woord “groot” dus maar min.
Hoekom die skattings verskil
’n Volledige reuseskelet is ’n groot gelukslag. Gewoonlik kry die paleontoloog ’n paar werwels en pootbene, die res word aan die hand van familielede aangevul, en die massa word uit die dikte van die bene of die volume van ’n liggaamsmodel bereken. Vandaar die “vermaeringskure”. Patagotitan, wat baie vollediger bekend is as Argentinosaurus, is eers op byna 70 ton geskat en later op sowat 55–57.
Selfs naby familie was verskillend gebou: Apatosaurus was baie swaarder gebou as Diplodocus, al was hulle omtrent ewe lank. Baie hang ook af van hoeveel spiere die navorser op die skelet “aantrek”. En soms is daar niks om na te gaan nie. Die Indiese Bruhathkayosaurus is in 2023 op meer as honderd ton geskat, maar sy bene het verbrokkel nog voordat iemand hulle kon bestudeer, en dié syfer word met omsigtigheid hanteer.
Wie was die grootste roofdier?
Hier is daar drie mededingers: Tyrannosaurus, Spinosaurus en Giganotosaurus. Die langste was waarskynlik Spinosaurus, sowat 14 meter by ’n massa van 7–7,5 ton. Die swaarste wat betroubaar gemeet is, is Tyrannosaurus: die grootste eksemplaar wat al gevind is, het sowat 8,8 ton geweeg. Giganotosaurus kom naby, maar sy oorblyfsels is minder volledig.
Daar is nog ’n probleem: watter individu tel? ’n Tiener, ’n uitgegroeide volwassene en ’n eksemplaar wat uit brokstukke aangevul is, laat hulle swak vergelyk. Boonop is net ’n nietige fraksie van al die diere wat ooit geleef het, al gevind, en die ware rekordhouers is skaars daarby. Volgens ’n berekening van 2024 kon die grootste Tyrannosaurus meer as een en ’n half keer swaarder gewees het as die grootste een wat ons ken.
Hoe om die syfers in die katalogus te lees
Die syfers op die kaarte is daar om jou ’n gevoel vir skaal te gee: hierdie een was so groot soos ’n mens, daardie een soos drie busse agter mekaar. Alle waardes is benaderd. ’n Reeks is eerliker as ’n enkele getal, maar selfs die grense daarvan skuif ná nuwe vondste, soos met Patagotitan gebeur het.
Vrae en antwoorde
Watter dinosourus was die swaarste?
Die vernaamste kandidate is Argentinosaurus (sowat 65–80 ton) en Patagotitan (sowat 55–57 ton volgens die jongste herberekening). Argentinosaurus se skelet is te onvolledig om hom met sekerheid tot kampioen te kroon.
Watter dinosourus was die langste?
Moontlik Supersaurus, ’n familielid van Diplodocus. Vroeër is hy op 33–34 meter geskat, volgens ’n rekonstruksie van 2021 was hy minstens 39. Dié syfer is tot dusver net in ’n kongreslesing aangebied, so dis te vroeg om dit as finaal te beskou.
Wie was die grootste roofdinosourus?
In lengte waarskynlik Spinosaurus, met sowat 14 meter. In massa Tyrannosaurus: sowat 8,8 ton vir die grootste eksemplaar wat gevind is. Giganotosaurus volg kort agterna.
Hoekom kan ons nie die presiese massa vasstel nie?
’n Dinosourus kan jy nie op ’n skaal sit nie. Sagte weefsel bly byna nooit bewaar nie, skelette is onvolledig, en die massa moet uit indirekte gegewens bereken word.
